Afvalbeleid Vlaamse overheid onder vuur

Volksvertegenwoordigers vragen financiŽle audit van NV Vlaamse Milieuholding.

Nieuwkerken, 24 november 2003

Vlaams Platform Milieu en Gezondheid

Persmededeling

In de Vlaamse afvalwereld heeft het afvalverwerkingsbedrijf INDAVER B zich ontpopt tot een monopolistisch kartel. Deze monopoliepositie, die de goedkeuring en de financiŽle ondersteuning van de Vlaamse regering geniet - onder de hoed van de NV Vlaamse Milieuholding - betekent een schending van de wet op de overheidsopdrachten en druist regelrecht in tegen de regels van behoorlijk bestuur. Dit roept vragen op en die zullen aanstaande donderdag worden gesteld door volksvertegenwoordigers Patrick Lachaert en Paul Wille (VLD) in de commissie leefmilieu van het Vlaams Parlement. Er is meer. Beide volksvertegenwoordigers willen een grondige financiŽle audit van deze overheidsholding en vinden dat een gerechtelijk onderzoek naar de praktijken binnen de holding, gepast zou zijn. Zij hebben tevens een voorstel van decreet ingediend om de Vlaamse afvalsector te saneren door de verkoop van de NV Vlaamse Milieuholding aan de privť sector.

Niemand blijkt controle te hebben over het reilen en zeilen binnen de NV VM en zijn dochtermaatschappijen Indaver en Aquafin. De volksvertegenwoordigers vermoeden op basis van hun analyse belangenvermenging. Zo is Frank Parent, leidend ambtenaar van OVAM , tot 2001 voorzitter geweest van de Raad van Bestuur van Indaver.

De Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) die net als OVAM aangesteld is om controle uit te oefenen heeft tot op vandaag zitting in de Raad van Bestuur van deze afvalverwerker. vragen van parlementsleden worden niet of nauwelijks beantwoord. Het is gekend dat Indaver nauw samenwerkt met de Groep Seghers die gespecialiseerd is in de bouw van afvalverbrandingsovens.

In Vlaanderen zijn de laatste tien jaar enkel afvalverbrandingsovens gebouwd door de groep Seghers en Indaver zou nu ook, volgens welingelichte bronnen, wereldwijd samen met Seghers honderd klassieke roosterovens gaan bouwen.

Deze technologie is tussen haakjes, in Vlaanderen verlaten, vanwege achterhaald. Veel milieuvriendelijker technieken van andere firma's worden stelselmatig geweerd.

De vraag rijst ook wat er is gebeurd met de achterhaalde converteerbare obligatielening van 100 miljard BEF (belastinggeld) die werd verleend aan de NV-Seghers Engineering. Zoals de volksvertegenwoordigers stellen :"Andere kandidaten krijgen zo'n cadeau niet." Seghers Engineering is intussen failliet verklaard (september 2002.) Bepaalde activiteiten werden vanuit het faillissement opgekocht door de Keppel Group. Heeft Keppel Group de obligatielening overgenomen of is ze verdwenen in het faillissement ?

De nieuwe groep Seghers, nu Seghers Keppel Technology Group, werkt opnieuw nauw samen met Indaver, IVAGO Gent, IVM Eeklo, ISVAG Wilrijk, Aquafin Brugge en Aquafin Antwerpen.

Groen?

Merkwaardig genoeg heeft Vera Dua, de voormalige Agalev minister van leefmilieu, de belangen van Indaver veilig gesteld door goedkeuring te geven voor de bouw van drie nieuwe afvalverbrandingsovens op de terreinen van Indaver te Beveren met een gezamenlijke capaciteit van 466.000 ton/jaar (naast de bestaande drie ovens met een capaciteit van 350.000 ton jaar.)

De vraag mag worden gesteld waarom Dua, in plaats van grondige schoonmaak te houden binnen de afvalsector, en als groene minister te opteren voor milieuvriendelijker projecten, dan Indaver ondersteund ?

Gedurende de planningsperiode voor de bouw van de drie nieuwe ovens, was de leidende ambtenaar van OVAM ,die rechtstreeks van de minister afhangt , zelfs voorzitter van Indaver.

Vera Dua heeft de protesten van de regionale milieuvereniging ABLLO tegen de bouw van de ovens radicaal van tafel geveegd. ABLLO heeft dan een vernietigingsverzoek ingediend bij de Raad van State. Er gebeurden vervolgens vreemde zaken.

Jos Stassen, parlementslid voor Agalev, kwam bij ABLLO pleiten om de procedure bij de Raad van State in te trekken. Hetzelfde

werd overgedaan door Bart Martens van de Bond Beter Leefmilieu (BBL.) Toplui van Indaver hebben mensen trachten te intimideren. Op 30 april 2003 werd door M. De Bruycker, commercieel directeur van Indaver, in niet mis te verstane bewoordingen meegedeeld dat persoonlijke juridische acties zullen worden ondernomen tegen alle leden van ABLLO indien de procedure niet wordt stopgezet. Nu wil Indaver geld geven dat zou overgemaakt worden aan een fonds waarvan het beheer in handen zou komen van ABLLO en de BBL.

Eveneens tekenend voor de praktijken waarvan de Vlaamse afvalsector zich bedient , is het feit dat Indaver in Ierland, waar ook projecten lopen om ovens te bouwen, en waartegen de bevolking protesteert, zich heeft ingekocht in mediabedrijven.

Vervuiling importeren

De internationale activiteiten van Indaver hebben negatieve gevolgen voor het milieu in Vlaanderen. Zo werd door Indaver in Ierland overeengekomen dat de assen van de verbrandingsovens naar Vlaanderen zullen worden overgebracht om hier verwerkt en gestort te worden. Een vreemde praktijk, aangezien de Vlaamse overheid er prat op gaat de hier bestaande storten te willen sluiten omwille van de schadelijkheid voor mens en milieu.

Indaver werkt ook actief mee aan Vlaamse studies door de VITO (Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek) die de Best Beschikbare Technieken voor Afvalverwerking moet onderzoeken. Het is niet verwonderlijk dat de technieken die Indaver toepast bestempeld worden als de Beste Beschikbare Techniek. Indaver kan in het buitenland pronken met de VITO-studie. De studies die Indaver laat uitvoeren, worden ook nog eens betaald door de Vlaamse overheid. Andere firma's die de VITO vragen om hun technologie te bestuderen, moeten de kosten hiervoor zelf ophoesten. Wanneer dit achter de rug is, worden zij geconfronteerd met de monopoliepositie van Indaver. Deze firma's maken geen schijn van kans om in Vlaanderen een afvalverwerkingseenheid te bouwen. Blijkbaar heeft Indaver zich ook gemoeid met het VERA-project (what's in a name ?) Dit project voorziet in de bouw van een scheidings-en gistingsinstallatie op de Antwerpse Hoge Maey. Uiteraard is dit een meer propere techniek dan de verbrandingsovens van Indaver. De bouw van deze installatie is nu, merkwaardig genoeg, voor onbepaalde tijd uitgesteld...

Indaver hoeft zich blijkbaar ook niet te houden aan de milieuwetgeving. De jaarlijkse emissierapporten van haar ovens moeten wettelijk ieder jaar en voor 1 mei, overgemaakt worden aan de gemeenten waar de ovens zijn ingeplant die ze vervolgens ter inzage leggen van de bevolking. Wij gingen op 20 november 2002 kijken in Beveren. Daar was alleen een rapport van 1988 bezorgd. In Antwerpen werd het nog gortiger. Het stadbestuur had geen enkel emissieverslag ontvangen. Ook denox-filters ontbreken nog op de drie bestaande Indaver afvalverbrandingsovens. De oven van Sint-Niklaas werd door de rechter in hoger beroep gesloten juist omwille van het ontbreken van een denox-filter.

Het is overduidelijk dat het afvalverwerkingsbeleid van de Vlaamse overheid aan herziening toe is. Wij steunen daarom integraal de analyse en het moedige initiatief van volksvertegenwoordigers Lachaert en Wille. Wij hopen dat het Vlaams Parlement hen zal volgen in hun voorstel tot verkoop van de NV Vlaamse Milieuholding en de dochtermaatschappijen, waaronder Indaver, zodat nieuwe en meer milieuvriendelijke technieken van afvalverwerking (andere dan verbranden) kansen zullen krijgen in Vlaanderen.

De nota van volksvertegenwoordigers Patrick Lachaert en Paul Wille

Vlaams Platform Milieu en Gezondheid
www.milieugezondheid.be